Architectuur Americana in Berg en Bos onder invloed van Frank Lloyd Wright

Op de Open Monumentendagen 8 en 9 september 2018 verschijnt er een architectuurroute langs Apeldoornse architectuur met buitenlandse invloed,waaronder de Villa Essenhoeck (voorheen Villa Theresia), Soerenseweg 154 behorende tot de architectuurstroming Americana

Architect: J.A. Heuvelink, 1920-1922

Americana is een wat onderbelichte architectuurstroming uit de periode 1880-1930. Americana is dan ook niet echt een stijl met eenduidige kenmerken, maar eerder een stroming waarbij Amerikaanse voorbeelden de Nederlandse architectuur beïnvloedden. In de periode 1880-1930 keken Nederlandse architecten veel naar wat zich op het gebied van architectuur in de Verenigde Staten afspeelde. De VS werden in deze periode een nieuwe wereldmacht. In de voorgaande twee eeuwen importeerden Amerikaans architecten Europese architectuurstijlen, in het bijzonder de Engelse architectuurstijlen, zoals het Palladianisme en de neogotische stijl. Ook de Franse architectuurstijl van de Beaux-Arts sloeg aan in de verenigde Staten. Binnen dit amalgaam van stijlinvloeden ontwikkelden zich enkele toonaangevende trends die juist typisch Amerikaans waren, zoals de wolkenkrabber. Amerikaanse invloeden in Nederland waren vooral zichtbaar in de kantoorbouw en warenhuizen. Het Witte Huis in Rotterdam was zelfs Europa’s eerste wolkenkrabber. Zeer invloedrijk en een vrijwel op zichzelf staand fenomeen was de Amerikaanse architect Frank Lloyd Wright met zijn prairie-style. Na een reis door Europa in 1909-1910 raakte hij geïnspireerd door de Engelse Arts and Crafts Movement en de Wiener Secession.

Tijdens zijn reis naar de Verenigde Staten, in 1911, ontdekte architect H.P. Berlage de architectuur van Frank Lloyd Wright. Weer terug in Nederland noemde Berlage Wright in zijn lezingen en stak zijn bewondering niet onder stoelen of banken. Die bewondering sloeg over op zijn toehoorders, veelal jonge architecten. De invloed van Frank Lloyd Wright is duidelijk terug te zien in het werk van de Haagse School-architecten zoal Jan Wils en Co Brandes. Ook de wat oudere architecten als Willem Marinus Dudok en Robert van ’t Hoff raakten geïnspireerd door Frank Lloyd Wright.

Van ‘t Hoff leerde Wrights werk niet kennen door Berlage (want hij verbleef van 1906 tot 1915 in Engeland), maar via de inmiddels legendarisch Wasmuth-publicatie Frank Lloyd Wright, Chicago (1910). Hij reisde naar Chicago om Wrights werk in het echt te zien. In een van Van ‘t Hoffs weinige gerealiseerde ontwerpen, Villa Henny, is de invloed van Frank Lloyd Wright onmiskenbaar. Villa Henny stond ook bekend als de betonvilla, hoewel alleen de constructie van gewapend beton is. Vooruitstrevend was de functionele indeling van de plattegrond. Dat verraadt ook invloed van De Stijl, waar Van ’t Hoff lid van was. Tot in de jaren twintig genoot Villa Henny in de vakkringen een bijzondere status als modern en vooruitstrevend, maar raakte al snel achterhaald met de bouw van het Rietveld-Schröderhuis (1924).

Voor het ontwerp van Villa Essenhoeck (voorheen Villa Theresia) vroeg de opdrachtgever de Apeldoornse architect J.A. Heuvelink om inspiratie op te doen bij Van ’t Hoffs Villa Henny, op dat moment nog steeds toonaangevend. Heuvelink was gewend in een traditionele klassieke stijl te werken en dat liet hij ook niet helemaal los, want in tegenstelling tot Villa Henny is de plattegrond van Villa Essenhoeck traditioneel. Echter, onder invloed van Villa Henny kwam Heuvelink tot een meer abstracte, geometrische vormgeving. Het exterieur met de gepleisterde gevels, de contrastwerking tussen open en gesloten en het grote overstekende platte dak maakt dat Villa Essenhoeck een zeldzaam voorbeeld is van Americana in Apeldoorn.

 

 

 

Architectuur in de binnenstad

Bouwhuisdebat 3 maart 2020: Kansrijke Apeldoornse Archipunctuur

Het komende jaar zal de binnenstad van Apeldoorn grote veranderingen ondergaan. De stad gaat verdichten niet  alleen met hoogbouw, maar ook met kleinschalige woningbouwprojecten die als een soort archipunctuur de nabijgelegen  buurt zal versterken met een onderscheidende kwaliteit.  

Bouwhuis … (lees verder)

Laatste nieuws: Delva Landscape Architecture/Urbanism maakt masterplan voor binnenstad Apeldoorn

Tijdens het Bouwhuiscafé op 28 januari a.s. om 20.00 zal Delva Landscap Architecture/Urbanism niet alleen laten zien hoe groen en architectuur kunnen integreren bij hoogbouw zoals de beoogde woontoren aan de Hofstraat, maar ook een presentatie geven over hun kersverse … (lees verder)

Bouwhuiscafé 28 januari 2020 : De Apeldoornse binnenstad: van place to buy naar place to be

Presentatie en debat

Met gemeentelijk projectleider binnenstad Arno Klein Goldewijk

Landschapsarchitect Steven Delva van DELVA Landscape Architecture/Urbanism

Moderator: Marieke Gorkink

Het komende jaar zal de binnenstad van Apeldoorn  grote veranderingen ondergaan.  De stad gaat verdichten en de hoogte in. Er … (lees verder)

BOUWHUISCAFE THEMA: De vormgeving van de openbare ruimte 17 SEPTEMBER 16.00 ACECGEGBOUW

Graag nodigen we u uit op dinsdag 17 september om 16.00 uur in het ACECgebouw voor een feestelijk programma rond het afscheid van landschapsarchitect Han Goudswaard

                               Han Goudswaard  heeft zich bij zijn ontwerpen altijd sterk laten leiden door zijn … (lees verder)

Dag van de Architectuur 15 juni 14.00 uur Wandeling en presentatie boek over de Kanaaloevers

15 JUNI 14.00,Café De Oude Haven, Kanaal Noord 99  EXCURSIE KANAALOEVERS EN PRESENTATIE BOEK  ‘Kanaaloevers Apeldoorn, transformatie van een verouderd industriegebied’ geschreven door Evelien van Es, Daniël Kipp en Huub Selen

Op de Dag van de Architectuur 2019, dat samenvalt … (lees verder)